عنوان :‌بررسي ميزان موفقيت ارائه خدمت آموزش در خانواده: طرح توانبخشي مبتني بر جامعه به خانواده هاي داراي فرد مبتلا به معلوليت جسمي-حركتي        

نویسنده(گان) : نيكتا حاتمي زاده، آرش امين زاده، سيدمجيد ميرخاني، انوشيروان كاظم نژاد    

نشردر : فصلنامه پژوهشي توانبخشي

تاریخ نشر  : پائیز 1383

چكيده

مقدمه و هدف: تعيين ميزان اثربخشي خدمت«آموزش در خانواده» از مجموعه خدمات اصلي ارائه شده در برنامه توانبخشي مبتني بر جامعه به افراد مبتلا به معلوليت جسمي- حركتي و خانواده‌هاي آنها در شهرستان بابلسربود.

روش بررسي: به اين منظور48 فرد مبتلا به معلوليت جسمي و حركتي و خانواده‌هاي آنها از روستاهاي ‌تحت پوشش طرح (گروه مورد) با 48 فرد معلول و خانواده‌هاي‌ آنها از روستاهايي‌كه در همين شهرستان تحت پوشش طرح نبودند و از نظر سن، جنس، اندام درگير، شدت نقص و ميزان تحصيلات مراقب همتا بودند (گروه شاهد) در زمينه‌هاي آگاهي نسبت به عوارض بي تحركي عضو، مهارت درتغيير وضعيت دادن فرد، پيشگيري از جمود مفاصل و زخم بستر و همچنين كمك به فرد معلول در كسب استقلال در انجام فعاليت‌هاي‌ روزمره و حركت در محيط و نيز نگرش آنان در مورد معلوليت و توانبخشي مورد بررسي قرار گرفت. اطلاعات مورد نظر با مراجعه به درب منازل و پرسش از خانواده و فرد معلول و معاينه و مشاهده كسب و در فرم هاي مربوطه ثبت شده، نمره داده شد و سپس مورد تجزيه و تحليل قرار گرفت.

يافته‌ها: تفاوت معناداري در ميزان آگاهي افراد دچار معلوليت و خانواده‌هاي آنان بين دو گروه مورد و شاهد، در زمينه نحوه كمك به فرد معلول بمنظور كسب استقلال در انجام فعاليت‌هاي‌ روزمره، جابجايي و حركت در محيط و عوارض بي حركتي اندام‌ها، و همچنين ميزان مهارت آنان در زمينه كمك به فرد معلول براي‌كسب توان انجام مراقبت‌هاي ‌شخصي و حركت كردن در محيط به طور مستقل و نگرش ايشان در مورد معلول و معلوليت و اثر بخشي‌ شيوه‌هاي ‌توانبخشي وجود نداشت(05/0 <P). اما مهارت افراد دچار معلوليت و خانواده‌هاي آنان در روستاهاي ‌تحت پوشش طرح در زمينه نحوه پيشگيري از ايجاد خشكي مفاصل و زخم بستر و نيز چگونگي‌تغيير وضعيت معلول به طور معني‌داري بيش از گروه شاهد بود

(0/04 = P).

نتيجه‌گيري: ارائه خدمت «آموزش در خانواده» طرح توانبخشي مبتني بر جامعه در روستاهاي شهرستان بابلسر تنها مهارت بكار بردن تكنيك هاي توانبخشي غير فعال در پيشگيري از عوارضي چون جمود مفاصل، زخم بسترو تغيير وضعيت دادن فرد معلول تأثير مثبت داشته اما در مهارت خانواده و فرد معلول در استقلال يافتن معلول اثر معناداري نداشته است.